Bu iskan dedikleri şey tam olarak ne?
Kafada büyütecek bir şey yok aslında, iskan dediğin şey binanın bitiş çizgisidir. Müteahhit binayı yapar, belediyeye gider der ki “gel bak bakayım projeye uygun mu”. Belediye ekipleri gelir, sığınağına bakar, otoparkına bakar, yangın merdivenine bakar. Eğer her şey onaylanan projeye uygunsa, müteahhidin de devlete SGK borcu morcu yoksa belediye Yapı Kullanma İzin Belgesi verir. İşte buna iskan deniyor. Yani bina yasal olarak bitti, oturabilirsiniz onayıdır.
İskansız ev neden alınmaz? Ya da alınır mı?
Tapuda satışına engel bir durum yok, gidersin parayı verir tapuyu alırsın. Ama tapuda “kat mülkiyeti” yazmaz, “kat irtifakı” yazar. Yani senin aldığın şey aslında daire değil, arsanın atıyorum 100 de 5 hissesidir.
Büyük riskleri var, baş ağrıtır. En büyük sıkıntıları şunlar:
- Fatura olayı tam ocak söndürür: İskan yoksa belediye sana bireysel su, elektrik aboneliği vermez kolay kolay. Binaya tek bir fatura gelir, o da şantiye elektriği tarifesinden gelir. Normal ev faturasının iki üç katı para ödersiniz. Sonra apartmanda “sen çok yaktın, ben az ödedim” kavgaları bitmez.
- Kredi çıkmaz: Bankaya gidersin ev alacam diye, eksper gelir bakar iskan yok. Bankaların yüzde 90’ı iskansız eve konut kredisi vermez. Verse de komik rakamlar verir. İleride satmak istesen krediye uygun olmadığı için satamazsın, elinde kalır.
- Yıkım kararı bile çıkabilir: Bak burası çok önemli. Bina neden iskansız? Müteahhit harç ödemedi diye mi, yoksa binaya kaçak kat çıktı diye mi? Eğer proje dışı kaçak göçek iş varsa, belediye günün birinde gelir o kaçak yerleri yıkar, binaya da dünyalar kadar ceza keser. O ceza da dönüp dolaşır apartmandakilere patlar.
Müteahhit parayı sıkıştırmıştır, SGK borcu vardır ondan iskan alamamıştır o bir şekil çözülür. Ama binada imar hatası varsa, projeye aykırıysa hayatta iskan alamaz o bina.
Ev alırken ucuz diye atlamayın, gidin belediyenin imar müdürlüğüne bu binanın nesi var diye sorun şasi numarasından bakar gibi çıkartırlar her şeyini. Temiz iş yapın kafanız rahat etsin.
Sizin de başınız yandıysa bu şantiye elektriğinden falan alta yazın da millet uyansın.